Johannes Hinterberger
Een kwestie van passie
Duitstrainer zijn, en docent Duits als vreemde taal en Duits als tweede taal (DaF/DaZ), is een van mijn grootste passies.
Ik geef les aan cursisten uit de hele wereld. Ik ben vooral gefascineerd door de misverstanden die door communicatie kunnen ontstaan. Ik schat dan ook dat precies dat een van de redenen moet zijn waarom vooral de grammatica van de Duitse taal en de mogelijkheden om je genuanceerd uit te drukken mij zo boeien.
Mijn cursisten merken al snel dat ik de structuren van de Duitse grammatica op een manier bekijk die niet altijd overeenkomt met het klassieke lesmateriaal.
Voor mij begint een vraag die je met ja of nee kunt beantwoorden bijvoorbeeld nooit op positie 1, maar altijd op de tweede positie. Positie 1 ontbreekt daar gewoon; die komt alleen voor bij vragen die je niet met ja of nee kunt beantwoorden. Als iemand die ook de ene of andere programmeertaal beheerst, bekijk ik structuren vaak "meta-metatalig". Tot verdriet van sommige collega's. *sorry.
Maar hoe is het allemaal begonnen?
Ongeveer 13,768 miljard jaar geleden, iets meer of minder, de wetenschap maakt daar graag ruzie over (ik ga me daar echt niet mee bemoeien!), zou het heelal zijn ontstaan, of door God geschapen zijn. Sindsdien is er in elk geval behoorlijk veel gebeurd.
Hoe dan ook leerden mijn ouders elkaar op een dag kennen. Eerst kwamen mijn broer en zus ter wereld. Enige tijd later ik. Als baby heb ik vast veel liggen blèren. Mijn jeugd bracht ik gelukkig door in een zogenaamde marktgemeente, die – terwijl ik daar opgroeide – tot stad werd verklaard. Daar ging ik naar de basisschool (de zogenaamde Volksschule en een middelbare school met muziekprofiel), en daarna naar de handelsschool. Het was meteen duidelijk dat ik absoluut secretaris wilde worden, want het alternatief, elektricien, dat ik tijdens de handelsschool als vakantiebaantje had uitgeprobeerd, sprak me gewoon niet aan. Maar zoals het lot het wilde, liep alles anders.
Toen ik aan mijn eerste baan begon, was ik dolgelukkig. Voor heel eenvoudige taken werd je daar schromelijk overbetaald. Destijds werkte ik als "Assistance of the Assistance of the Area Manager West" voor "De Gouden Gids" in Salzburg. Het werd nog beter toen de "Assistance of the Area Manager West" ontslag nam en ik haar functie kreeg. Een paar jaar later begon dit werk me te vervelen. Ik kon goed begrijpen waarom de "Assistance of the Area Manager West" was vertrokken.
Verlangen naar verandering
Ik verlangde naar verandering. Na een wilde periode van baantjes en een werkelijk extreme fase (ja, ik weet vaak waar jullie het over hebben) werkte ik voor een postorderbedrijf. Eerst in het callcenter en daarna bij marketing. Ik had een bedrijfswedstrijd gewonnen waarbij het om een creatief idee ging, en kreeg daarom het aanbod om over te stappen.
Die kans heb ik graag gegrepen. Daar ontdekte ik mijn passie voor technische structuren en voor de zogenaamde listbroking, in de volksmond ook wel adressenverkoop genoemd, al klopt dat niet helemaal. In het bedrijf leerde ik SAS (Statistic Analyzing System) en daarmee ook SQL, en in mijn vrije tijd wilde ik alles over HTML weten. Een paar jaar later begon ik voor mezelf met een multimediabureau. Daar kwam het aan op de juiste communicatie: marktcommunicatie.
Naast het multimediabureau, dat van websites maar ook klassieke reclame tot en met evenementen zo ongeveer alles organiseerde, had ik destijds ook nog een kleine ontmoetingsplek geopend, die een gat opvulde waar mijn toenmalige woonplaats in Karinthië echt behoefte aan had (copyshop + internetterminals).
Een van mijn toenmalige internetprojecten (zie afbeelding, na korte tijd had het ca. 1350 leden) had kort voor de ineenstorting zelfs bijna 80.000 gebruikers, en dat in een tijd waarin nauwelijks iemand een eigen internetaansluiting had en er nog niet eens zoiets als Facebook bestond. Daarom had ik toen ook besloten een tweede ontmoetingsplek in een andere plaats te openen.
Als er een mensenhandelaar tussenkomt...
Helaas had ik toen gekozen voor een plaats waarvan de verhuurder een mensenhandelaar en (inmiddels veroordeelde) moordenaar bleek te zijn. In die tijd ben ik alles kwijtgeraakt wat je aan (wereldse) bezittingen kunt verliezen. Het bureau, de ontmoetingsplekken, de zaken.
Het ergste was dat ik door de mensenhandelaar, omdat ik van de omstandigheden op de hoogte was, dwars door Oostenrijk werd achtervolgd. Zo was ik op de vlucht, en ik kan me vandaag goed voorstellen hoe het veel Duitsleerders vergaat die in hun thuislanden door agressors vervolgd worden en werden.
Twee jaar lang kon ik nauwelijks een vinger verroeren of me in het openbaar vertonen. De angst voor de achtervolging was te groot.
De politie deed eerst niets, maar aan het einde van die twee jaar (2010) nam een rechercheur contact met me op voor een verhoor. Ik kon hem niet vertrouwen. Alleen onder extreme veiligheidsmaatregelen was ik bereid hem te ontmoeten.
Gelukkig kreeg ik na het gesprek met de rechercheur de kans mijn angsten te bestrijden. Stap voor stap ben ik begonnen me opnieuw te oriënteren, of eigenlijk: me nieuw te oriënteren. Bore-out-syndroom luidde de diagnose destijds. Een toestand die zelfs vandaag nog erg gevaarlijk voor me is: de angst om van verveling te sterven. Elke routine zou voor mij dodelijk kunnen zijn.
Een gevoel van zinloosheid?
Mijn strijd tegen de zinloosheid was nu blijkbaar begonnen. In het begin hield ik me veel bezig met de zin en onzin van het bestaan, maar ook van het niet-bestaan.
Ik liet me hoogst officieel registreren als vrij kunstenaar die de zin en onzin van het bestaan beschouwt. Ik schreef me in bij het avondgymnasium, om op andere gedachten te komen.
Helaas stuitte ik daar op structuren die deden alsof er geen moderne media bestonden, zoals het internet. Vragen, en vooral doorvragen over opdrachten en voorschriften, waren ongewenst. Vanuit het huidige perspectief heb ik daar geleerd hoe ik als docent in geen geval wil zijn.
Het avondgymnasium was opgezet voor 8 semesters. In de eerste twee semesters had ik de helft van alle modules afgerond. Toen men me vroeg het wat rustiger aan te doen, werd het me te saai, en daarom deed ik in 3 weken de aanvullende examens die nodig waren voor een studie Multi-Media-Art, die ik me absoluut in het hoofd had gezet. Ook dat hield ik niet vol:
Het ging daar niet om art, en ook niet om multimedia. Het ging daar om reclame (het bureau had ik echter al achter me gelaten, ik had geen zin meer om mensen producten aan te smeren met leugens) en om werkbijen met een academische titel, die als handlangers van de film-, reclame- en marketingindustrie bevelen moeten uitvoeren, en van wie de creativiteit afhangt van de luim van een leidinggevende, maar niet van de opdrachtgevers. In principe is dat vast een boeiend vakgebied, maar voor mij was het niets (meer). Zo verlangde ik opnieuw naar een andere omgeving.
Een nieuw behang
Toen ik afscheid had genomen van de University Of Applied Sciences, stuitte ik op een advertentie van het Bildungsförderungsinstitut (BFI) in Salzburg, waarop reclame voor een diplomaopleiding te zien was.
In eerste instantie zag ik niet eens dat het om een diplomaopleiding ging, mijn oog viel gewoon op de naam van de docente. Zij was de docente Duits geweest toen ik de aanvullende examens had gedaan. Ik verdiepte me in het aanbod en ontdekte dat het ging om Duits als vreemde taal en Duits als tweede taal.
Bij het nauwkeuriger doorlezen van het programma van de diplomaopleiding ontdekte ik steeds meer onderwerpen die me fascineerden. Nadat ik me had ingeschreven, kon ik alles wat ik tot dan toe had geleerd en meegemaakt combineren en inbrengen.
Spoiler: Met "und Team" word inmiddels ook ik bedoeld. ☺️
Duitse lessen op televisie, op YouTube, op Facebook en elders...
Na afloop van de diplomaopleiding kwamen er interessante, nieuwe mogelijkheden.
Gerhard en ik ontwikkelden voor cursisten een B1-cursus (seizoenen: B1.1 en B1.2), die op televisie werd uitgezonden, en daarnaast richtte ik een YouTube- en een Facebookkanaal op. Elke week zijn er een aantal mogelijkheden om gratis deel te nemen aan openbare lessen, die uit eigen zak worden gefinancierd.
Televisie-uitzendingen bekijken
Sommige gebruikers zijn kanaallid op YouTube en helpen zo mee om de kosten voor het internet te kunnen betalen. Wekelijks worden honderden teksten gecorrigeerd en worden mensen uit de hele wereld bij het leren ondersteund. Inmiddels is het ook mogelijk om privélessen te volgen (betaald).
Of het nu om mediavormgeving of om lesgeven gaat, inmiddels is er ook interesse om mijn kijk vanuit een wetenschappelijke context te bekijken:
Bovendien werd mij voor een multimediaal kunstproject de prijs "Sprakeloos door migratie" uitgereikt door de stad Salzburg en de pedagogische hogeschool (PH Stefan Zweig):
Oorspronkelijk artikel van Lisa Gold openen
Hier kun je de film zien die bekroond werd:
Door me bezig te houden met het thema sprakeloosheid besefte ik hoezeer dit alles mij ook zelf had geraakt. Het was voor mij persoonlijk een ongelooflijk belangrijk project, dat daardoor veel waardering had gekregen.
Dankbaarheid
Dit alles – en nog veel meer – vervult me met dankbaarheid, vreugde en geluk. Daarvan wil ik graag iets teruggeven. Van tijd tot tijd wil ik dit "over mij" nog uitbreiden. Daarom ben ik ook heel benieuwd wat de cursisten en mij in de toekomst op dit platform allemaal te wachten staat.
Voor nu wens ik je veel plezier met leren, oefenen en meedoen!
Hartelijke groeten en het allerbeste,
Johannes - "JoPhi" - Hinterberger
Gediplomeerd trainer & docent Duits als vreemde en tweede taal (DaF/DaZ)
Vakgebieden:
- E-teaching,
- E-learning,
- Online lesgeven (individueel, groep, massa)
PS: Privéleven
Ja, dat heb ik. Wie aan mijn lessen deelneemt, komt er ook iets over te weten. Zomaar alles op één pagina zetten vind ik niet zo geweldig, want ik ben dol op persoonlijk contact.